Evan Fuere, i dërguari i posaçëm i BE-së dhe ambasador i KE-së në Maqedoni


Intervistoi: Besim ILJAZI


Ambasadori Ervan Fuere në fund të muajit përfundon mandatin pesëvjeçar në Maqedoni, ndërsa në vend të tij gjithashtu do të vijë një diplomat karriere dhe njohës i rajonit-Peter Sorensen, i cili ka qenë përfaqësues special i Havier Solanës në Beograd dhe paraprakisht këshilltar politik në Zyrën e BE-së në Prishtinë. Ambasadori në këtë intervistë ekskluzive flet për zhvillimet e fundit politike në Maqedoni, bojkotin e Parlamentit nga opozita, mediat, procesin e regjistrimit dhe temën e pashmangshme-Marrëveshjen e Ohrit.

KOHA: Z. Ambasador në Maqedoni kemi krizë politike, LSDM dhe DR tani më ndodhen jashtë Parlamentit, prej më herët edhe PDSH. Në horizont nuk duket tejkalimi i saj përkundër apeleve dhe takimeve të ambasadorëve të huaj në vend. Cili, sipas jush, është modeli për ta tejkaluar këtë ngërç politik, kur dihet se s’kemi dialog politik, sepse për këtë mungojnë dy palë?

FUERE: Pjesa e fundit e pyetjes suaj është pak e diskutueshme, për shkak se ditëve të fundit kemi parë zhvillime, të cilat japin disa shenja për shpresë. Është fakt që gjyqi ka vendos që të hiqet vendimi për ngrirjen e llogarive bankare të A1-shit dhe paraburgimi i disa personave tashmë është transformuar në arrest shtëpiak. Shpresoj se kjo do ta shënon fillimin e një qasjeje më racionale dhe humane të rastit. Siç e dini, në raportin e fundit të KE-së theksohet rëndësia e dialogut politik dhe siç e dini, dialogu politik është mënyra më e mirë për zgjidhjen e problemeve me të cilat ballafaqohet shteti. Është për të ardhur keq që kryeministri nuk i përcjelli këto rekomandime menjëherë, për shkak se po t’i kishte respektuar ato, ndoshta do të evitonin këtë krizë me të cilën ballafaqohet vendi tani. Në çdoherë kemi konsideruar dhe mbetemi në konsideratë se praktika e bojkotit është e papranueshme në shoqëri demokratike. Parlamenti është aty pikërisht për t’i debatuar të gjitha çështjet dhe deputetët janë të zgjedhur nga qytetarët për t’i zgjedhur pikërisht këto çështje. Ne, megjithatë shpresojmë se nëse vazhdohet me ftesat për dialog politik nga ana e kryeministrit dhe presidentit dhe nëse kjo shoqërohet me një klimë më pozitive politike, do të sigurohet kthimi i partive në parlament dhe do të vazhdohet me diskutim më racional rreth sfidave që i ka vendi.

KOHA: Kemi disa vendime të pushtetit që ishin edhe kërkesa të opozitës. Ju, z. Ambasador, jeni në kontakt me të gjitha palët e involvuara, a ka shpresë që opozita së shpejti të kthehet në parlament?
FUERE: Unë shpresoj... Shpresoj se kjo do të ndodh dhe është shumë e rëndësishme që në parlament të bashkohen të gjitha partitë dhe aty duhet që ta merr udhëheqjen qeveria që t’i sjellë të gjitha partitë së bashku në parlament për të arritur konsensus dhe kompromis.
Sa i përket çështjes së A1-shit, kjo ngrit shumë çështje. Siç është cekur në nivelet më të lartë të BE-së, është me rëndësi qenësore që qeveria ta riafirmojë qëndrimin e vet për pavarësinë e të gjitha mediave dhe të mos bëj asnjë pengesë për punën e tyre.
Sa i përket çështjes së procedimeve ligjore, edhe këtu ka shumë pyetje. E para është vendimi për paraburgim, gjegjësisht sa të rëndësishme dhe sa kritike janë veprat, që atyre t’u shqiptohet paraburgimi. Në demokracitë funksionale ekziston një kuptim i proporcionit, që do të thotë se, proporcioni i ndëshkimit, paraburgimi është në proporcion me veprën për të cilën pandehen. Fatkeqësisht kjo nuk ekziston këtu, edhe pse ka qenë një lajm i mirë që disa prej të pandehur kaluan në paraburgim shtëpiak. Kjo megjithatë nuk e ka rënduar rastin tragjik, kur njëra prej të pandehurave e humbi foshnjën e saj të palindur.

KOHA: Z. Ambasador do të kisha dashur të ndalemi edhe pak te pjesa e parë e përgjigjes suaj, kurse për zhvillimet në “Pero Nakov” do të flasim më vonë. Nga kjo që thoni Ju, leni të kuptohet se kthimi i opozitës në parlament do të jetë një proces pak më i gjatë, ndoshta edhe më i ndërlikuar se sa duket në shikim të parë?

FUERE: Ahhh... Kjo varet nga vetë partitë, unë megjithatë shpresoj se ngjarjet e fundit sado që janë modeste, do të ndihmojnë që partitë të kthehen në parlament dhe të rivlerësojnë vendimet e tyre të bojkotit. Në të njëjtën kohë, qeveria duhet të bëj përpjekje të shtuara për t’u angazhuar në këtë proces, për ta shprehur klimën e mirëbesimit dhe kompromisit, që është parakusht për ndryshime tjera.

KOHA: Marrëveshja e Ohrit mbetet sfidë për Maqedoninë. Ju në dy mandate keni qenë i dërguar i posaçëm i BE-së për Maqedoninë, respektivisht në mes tjerave të vëzhgoni implementimin e këtij dokumenti ndërkombëtar. Krejt partitë shqiptare janë kundër MO-së, përveç BDI-së. Në raportin e fundit të KE-së, për shembull, më shumë hapësirë i ishte kushtuar Ligjit për anti-diskriminim se sa implementimit të MO-së. Zoti ambasador, dua t’ju pyes a ndjeheni fajtor, a ndjeheni përgjegjës për mosimplementimin e MO-së?

FUERE: Unë së pari dëshiroj t’ju siguroj juve se prioriteti dhe rëndësia, të cilën Bashkimi Evropian ia jep Marrëveshjes së Ohrit, është e njëjtë siç ka qenë çdoherë. Unë dëshiroj t’ju shpreh se përkushtimi i BE-së ndaj MO-së është evidente dhe kjo ndodh në shumë nivele. Kjo ndodh në diskutimet tona të rregullta, të cilat i kemi me qeverinë, ndodh në nivelin lokal, ndodh në bashkëpunimin tonë me shoqërinë civile. Projektet, të cilat i financojmë janë për theksimin e vlerave të Marrëveshjes së Ohrit, gjithashtu ndodh edhe në praktikë përmes procesit të decentralizimit, gjuhëve, përfaqësimit të barabartë, procese këto, të cilat ne i mbështesim. Për ne Marrëveshja Kornizë e Ohrit është punë në vijim e sipër, kjo është pjesë e progresit të vazhdueshëm dhe qeveria së bashku me institucionet duhet të japin përkushtimin qenësor me qëllim që të implementohet Marrëveshja edhe në letër siç është e shkruar, por edhe në frymën e saj. Unë tash më e di se ka disa parti politike, të cilat janë dominante të grupit etnik shqiptar, të cilët nuk besojnë në Marrëveshjen Kornizë të Ohrit.

KOHA: Më falni që ndërhyj, ka edhe parti maqedonase, për shembull VMRO-ja, nuk e përmend askund?

FUERE: Presidenti në dhjetor në fjalimin e tij vjetor në parlament ka bërë vërejtje të rëndësishme ndaj Marrëveshjes së Ohrit. Unë mund t’ju siguroj juve se Marrëveshja Kornizë e Ohrit është pjesë e bisedimeve tona fundamentale me kryeministrin dhe qeverinë, nga ana tjetër viti 2011 është një mundësi e posaçme për ta demonstruar rëndësinë e Marrëveshjes Kornizë të Ohrit, e cila duhet ta bashkojë krejt shtetin. Marrëveshja e Ohrit është një model për shoqërinë multi-etnike që duhet pastaj të jetë si një shembull, si një frymëzim për shtetet tjera. Kuptohet që duhet të punohet shumë, duhet përkushtimi i të gjitha palëve që kjo të realizohet. Ajo që unë mund ta them, siguroj, është që BE është plotësisht e përkushtuar që të punojë me institucionet shtetërore, me të gjitha organet e shtetit, por nga ana tjetër, në fund të fundit, është përgjegjësi e tyre që kjo Marrëveshje të implementohet.

KOHA: Ju dëgjova me shumë vëmendje rreth përkushtimit të BE-së, mirëpo nga ana tjetër ambasadori i ardhëm në Maqedoni do të jetë vetëm ambasador i BE-së dhe jo edhe i dërguar i posaçëm i BE-së, siç ka qenë praktikë deri më tani. A nuk ju duket kjo kontradiktore, çfarë do të thotë kjo, a konsideron Brukseli se Marrëveshja e Ohrit është përmbyllur?

FUERE: Unë e di se rregullimet tona institucionale janë mjaft të komplikuara, ndonjëherë edhe ne kemi vështirësi t’i kuptojmë këto institucione, e kështu me radhë. Ajo që dëshiroj të theksoj është se Traktati i Lisbonës krijon një rrugë të re të politikës së jashtme në nivel të Bashkimit Evropian. Sipas këtij organizimi, delegacionet që i kemi, si ky që është këtu, në vend që të jenë delegacione të Komisionit Evropian, tashmë janë delegacione të Bashkimit Evropian. Ambasadori i r,i i cili do të vjen, në bazë të Traktatit të Lisbonës nuk do të ketë autoritet për përfshirjen e fushave tradicionale, por do të ketë autoritet për përfshirjen e fushave tjera. Unë kur kam arritur këtu, 5 vite para Traktatit të Lisbonës, kam qenë pionier dhe kam patur dy funksione, ambasador i delegacionit të Komisionit Evropian, por gjithashtu edhe përfaqësues special, domethënë kam patur dy kapela dhe për këtë tani i kam humbur flokët e mia. Por, ajo që mund t’ju siguroj është se ndonëse përfaqësuesi special i BE-së nuk do të jetë këtu me titullin e tij, funksionet do të realizohen si deri më tani.

KOHA: Në bazë të kësaj që thoni ju, atëherë s’na mbetet gjë tjetër, përveç se të presim dhe të shohim?

FUERE: Unë sinqerisht shpresoj se kjo mundësi do të shfrytëzohet. Sa i përket vitit 2011, jemi në përgatitje së bashku me Parlamentin Evropian që të jemi bashkë-organizues të takimeve dhe mbledhjeve të ndryshme, ku do të marrin pjesë partitë politike, organizatat e shoqërisë civile me qëllim që të shënohet ky 10 vjetor dhe të diskutohet për çështjet.

KOHA: Këto organizime të lënë përshtypjen e gjesteve protokollare. Ju jeni ambasador për dy mandate, para jush z. Leotar, duke patur parasysh pakënaqësitë rreth implementimit të MO-së, a mendoni se ambasadori i ardhshëm do të mund t’ia dalë mbarë?

FUERE: Unë nuk kam asnjë dyshim që puna e deritanishme nuk do të vijohet nga trashëguesi. Në fund të fundit ne kemi obligim si politik ashtu edhe juridik, sepse jemi një prej garantuesve, së bashku me kolegët tjerë nga bashkësia ndërkombëtare.

[b]KOHA: Në fillim folët paksa rreth ngjarjeve në “Pero Nakov”. Ju keni lëne të kuptohet se aty është përzier politika. Zoti Fuere, a e dini se organet përgjegjëse edhe me herët kanë mbyllur xhirollogaritë e mediave, edhe atë për shkak te mospërmbushjes se detyrimeve ndaj shtetit dhe kjo nuk është cilësuar si atak ndaj fjalës së lirë?

FUERE: Ne e kemi bërë të qartë se procedimet ligjore, siç është kjo të cilat iniciohen nga institucionet shtetërore duhet të mos jenë selektive. Do të thotë, nëse ka veprime të paligjshme kudo, atëherë ato duhet të trajtohen, ligji duhet të zbatohet ndaj të gjithëve. Esenca këtu prapë është pavarësia e gjyqësorit, që ceket edhe në raportin vjetor të Komisionit Evropian. Edhe njëherë është e demonstruar se gjyqësori është i ndikuar nga partitë politike, gjë që duhet të ndryshohet. Problem tepër i madh është këtu se njerëzit arrestohen në mënyrë spektakolare dhe pastaj harrohet prezumcioni i pafajësisë. Ka aq shumë raste, ku njerëzit janë treguar se janë duke u dërguar në paraburgim, por pastaj nuk është dëshmuar fajësia e tyre.

KOHA: A duhet qe edhe mediat tjera në të ardhmen, të refuzojnë të paguajnë tatimet dhe këtë ta mbulojnë me fjalën e lirë?

FUERE: Absolutisht, rëndësi qenësore këtu është që rregulloret ligjore të respektohen prej të gjithëve dhe në qoftë se dikush i shkel ligjet dhe rregullat, atëherë kjo patjetër duhet të hetohet dhe një prej brengave, të cilat i ka shprehur raporti vjetor është që ekziston koncentrik tepër i madh pronësisë së mediave te pronarët e njëjtë. Këtu duhet të shtohet edhe nevoja për pavarësinë e mediave dhe kjo e krijon një çështje tepër të madhe e cila duhet patjetër të trajtohet. Pastaj, duhet të kemi parasysh edhe rastet e frikësimeve, do të thotë kërcënimeve, të cilat i kanë raportuar disa gazetarë.

KOHA: A jeni të njoftuar se pikërisht pronari i TV A1 dhe i gazetës së ashtuquajtur “Koha e Re”, nuk respekton vendime gjyqësore për ndërrimin e emrit. Unë e di se jeni të informuar edhe për këtë. Pse atëherë nuk reagoni siç reaguat lidhur me TV A1?

FUERE: Atë që mund t’ua them se komentet dhe vërejtjet tona mund t’i shikoni në raportin e progresit të vitit 2009/2010. Do të shihni se aty e cekim se ka një koncentrim tepët të madh mbi pronësinë e mediave te personat e caktuar, të cilët gjithashtu kanë përgjegjësi që të respektojnë edhe ligjet, por të respektojnë edhe pavarësinë e mediave. Ne vazhdimisht është dashur t’i përsërisim këto vërejtje, për shkak se asgjë nuk ka ndryshuar dhe asgjë nuk është ndërmarrë që të ndryshojmë gjërat dhe ne pa dallim të asaj që reagojmë dhe vazhdimisht tentojmë t’i ritheksojmë gjërat. Ka aq shumë gjëra që janë duke ndodhur sa që është frustruese. Ne vazhdimisht duhet të kalojmë kohën, duke përkujtuar gjërat, të cilat duhet të ndërmerren, për shkak se sistemi është shumë disfunksional. Gjithashtu disfunksional është edhe sistemi ligjor. Ka mungesë të respektit për punën e gazetarëve dhe mediave të pavarura, sa që edhe kryetari i Këshillit të BE është dashur të reagojë për çështjen e pavarësisë së mediave. E dini se është shumë e vështirë që vazhdimisht t’i theksojmë gjërat e njëjta, për shkak se janë duke ndodhur shumë gjëra. Besoj se ju e kuptoni, se cili është misioni ynë. Misioni ynë është që t’i përkujtojmë edhe qeverinë edhe bizneset për përgjegjësinë të cilën e kanë ata.

KOHA: Kur jemi te liria e mediave, ajo nuk mund të bëhet pa respektuar tregun e lirë. A e dini se mediat shqipe fitojnë nga kulaçi i marketingut vetëm 3 për qind të mjeteve, edhe atë si nga reklamat e shtetit, njashtu edhe nga ato kompani private që vijnë nga shtetet e BE-së që janë investime të huaja në Maqedoni. A mendoni se ky problem është dashur të përmendet ne raportet e BE-se, sepse nëse vazhdon ky trend, është çështje kohe kur do të shuhen mediat shqipe?

FUERE: Ne e kemi ngritë këtë çështje me kryeministrin disa herë sa i përket transparencës së të hollave, të cilat jepen për reklamim. Ne vazhdimisht i kemi përkujtuar organet shtetërore dhe kryeministrin se në shtetet demokratike të hollat shpenzohen dhe ndahen në mënyrë transparente dhe publike në mënyrë që populli të sheh se për çka shpenzohen të hollat. Përndryshe mediat, të cilat nuk i shkojnë për shtati qeverisë margjinalizohen dhe ne për këtë arsye ne e kemi theksuar se patjetër duhet të ketë një balancë dhe e kemi ngritur këtë çështje në disa raste. Kjo çështje ngritët edhe nga kolegët e mi të bashkësisë ndërkombëtare në nivele të ndryshme. Përndryshe, ka aq shumë të holla, të cilat janë duke u shpenzuar në reklama, të cilat pastaj shfrytëzohen si armë për kontrollin e mediave.

KOHA: Procesi i regjistrimit ka shkaktuar shumë debate. Nga gazeta KOHA para më shumë se një viti jeni pyetur rreth përfaqësimit të shqiptarëve në Entin Shtetëror të Statistikave, ndërsa jeni përgjigjur se procesi duhet të reflektojë realitetin multietnik të Maqedonisë. A keni patur takime me kompetentët apo bëhet fjalë vetëm për deklaratë protokollare. Kush mban përgjegjësi nëse bojkotohet regjistrimi?

FUERE: Unë mund t’ju siguroj se ne kemi qenë të përfshirë në një masë shumë të madhe. Jo vetëm në përcjelljen e porosive, por gjithashtu edhe Eurostati. Të gjithë kemi bërë maksimumin tonë që të theksohet rëndësia e objektivitetit për shkak se jemi të vetëdijshëm për rëndësinë të cilën e ka procesi. Përfaqësuesit e Eurostatit kanë qenë këtu në disa raste dhe ata gjithashtu e kanë dorëzuar një rekomandim si zyrës statistikore edhe zyrës së kryeministrit dhe qeverisë. Disa nga këto rekomandime janë pranuar e disa ende jemi duke pritur që të implementohen. Për shembull, ueb faqja deri javën e kaluar ka qenë vetëm në gjuhën maqedonase dhe kjo është e papranueshme. Ne e kemi ngritur këtë çështje me kryeministrin dhe çka mund të bëjmë më tepër. Janë ngritur edhe çështje të tjera, siç është çështja e fushatës për informim që është dashur të fillojë që në fillim të vitit, ndërsa tash është urgjente të fillojë pasi që njerëzit duhet të vetëdijesohen për procesin dhe e treta është çështja e buxhetit, për shkak se mungojnë 4 milion euro për buxhetin e implementimit të regjistrimit. Ne e kemi theksuar se dy çështjet e para janë absolutisht urgjente dhe presim që të kemi edhe vizita të tjera të Eurostatit që ta theksojmë rëndësinë e tyre dhe rëndësinë e implementimit të këtyre rekomandimeve që i kemi dhënë. Një shembull i përkushtimit është që Eurostati i ka emëruar dy ekspertët e tij më të mirë që janë me renome botërore, e një prej tyre është zotëriu Zhan Lur, i cili është një prej ekspertëve udhëheqës të kësaj fushe, por fund i fundit kjo është ajo që ne mund të bëjmë, është detyrë e qeverisë dhe institucioneve që të përmbushin dhe ta implementojnë këtë proces. Dhe ne me të vërtetë shpresojmë që çështja e besimit do të trajtohet urgjentisht nga qeveria, me qëllim që popullata të ketë besim që ky operacion të realizohet në mënyrë objektive.

KOHA: Si është përfaqësimi proporcional në Zyrën e BE-së në Maqedoni. Këtë pyetje e parashtroj, sepse fitohet përshtypja se nuk dallon nga institucionet tjera, pasi të gjitha ndihmat që vijnë për mediat dhe sektorët tjerë nuk ndahen proporcionalisht. Madje, lidhur me donacionet keni hasur në kritika të një partie politike. Për shembull, me paratë e BE-së ekspres u ndërtua manastiri në Leshkë, që gjithsesi është për t’u përshëndetur, kurse Xhamia e Prilepit, e cila u dogj në konfliktin e vitit 2001, edhe pas kaq vitesh vazhdon të mbetet gërmadhë. Pse?

FUERE: Sa i përket pjesës së parë, sinqerisht do të kisha dashur që të kisha më tepër përfaqësues. Ne kemi disa prej grupeve etnike, por jo aq sa duhet. Ndoshta kjo është reflektim i faktit që kur është themeluar kjo zyrë dhe gjatë zhvillimit, ne kemi absorbuar njerëz nga Agjencia Evropiane për Rekonstruim dhe numri i njerëzve që e kanë pasur ekspertizën e nevojshme në çështjen e integrimit në BE, ky numër ka qenë shumë i kufizuar. Për këtë arsye, përmes disa projekteve ne kemi tentuar që të plotësojmë këtë zbrazëtirë, p. sh kemi financuar ngritjen e Akademisë së gjykatësve dhe prokurorëve publik, pikërisht për të siguruar përfaqësimin më të mirë të bashkësive etnike në gjyqësor. Por, nuk është çështja vetëm të themi se është krejt në rregull, por kemi pesë shqiptarë, dy rom, e kështu me radhë. Gjithashtu është çështja e sigurimit se të gjitha strategjitë gjatë potencialit do të kenë mundësi që të shfrytëzojnë kualifikimin e tyre dhe jam shumë i kënaqur që akademia ka marrë prej bashkësive të ndryshme etnike, por prapë qeveria duhet ta mbushë përkushtimin e vet për t’i marrë këta kuadro në sistemin gjyqësor. Sa i përket çështjes së dytë, këtu kemi një mospajtim. Nëse shihni projektet të cilat i kemi financuar, do të shihni se grupet e ndryshme etnike kanë përfituar nga këto programe, si shoqëria civile po ashtu edhe komunat. Unë kam vizituar disa prej tyre në komunitetet shumë etnike dhe këtu jam shumë i bindur se jemi duke mbuluar maksimumin e terreneve dhe maksimumin e bashkësive etnike. Sa i përket çështjeve të manastireve, për ta siguruar balancin, komisionari Paten që falë tij e kemi bërë rikonstruimin e manastirit në Leshkë dhe në të njëjtën kohë, si pjesë e projektit ka pasur një kontribut për rikonstruimin ose përmirësimin e xhamisë në Neproshten. Për çështjen e xhamisë në Prilep, jo vetëm unë por gjithashtu edhe paraardhësit e mi e kanë ngritur këtë çështje në qeveri me pushtetin lokal dhe këto janë çështje që tentojmë të përkrahim, se ne nuk mund të financojmë gjithçka. Duhet të ekzistojë një listë e prioriteteve. Nëse e pyetni ministrin e Pushtetit Lokal, ministrin e Ekonomisë, ata do të mund t’u tregojnë për shumë projekte, ku bashkësia etnike shqiptare ka përfituar, ku bashkësia rome dhe bashkësia maqedonase ka përfituar.

KOHA: Deputeti i partisë maqedonase në pushtet Vllatko Gjorçev lëshoi kritika të ashpra në adresë tuaj, ndërkaq deputeti opozitar Tito Petkovski kritikoi kryesinë hungareze të BE-së. Njëri u cilësua si anti-evropian, kurse për tjetrin u hesht. Si e vlerësoni këtë qasje?

FUERE: Nuk e di nëse keni qenë në Komunën e Çairit kur e kishim këtë ceremoni dhe u ngrit kjo çështje. Sa i përket Gjorçevit unë aty e citova Kanunin shqiptar, ku ceket se politikani, i cili e fyen personin tjetër duhet të ndëshkohet me pesë dele. Atë që dëshiroj ta them është se më vjen shumë keq që kemi pasur sulmin në integritetin personal dhe dallimi mes asaj që e kanë thënë z. Petkovski dhe z. Gjorçevi është pikërisht këtu, derisa Petkovski ka folur për politikat e kryeministrit hungarez, për dallim nga Gjorçevi, i cili ka folur për mua personalisht, për anën time morale, për integritetin tim dhe është krejtësisht e pajtueshme, kur njerëzit i parashtrojnë pyetjet për politikat, por nuk është e pranueshme kur cenohet integriteti i personave, posaçërisht e njerëzve, të cilët tentojnë t`i ndihmojnë shtetit.

KOHA: Cili do të jetë angazhimi juaj i ardhshëm dhe me çfarë përshtypjesh e leni Maqedoninë?

FUERE: Kuptohet se pas më shumë se pesë viteve do të largohem me kujtime të mira për njerëzit. Unë kam udhëtuar në mbarë vendin dhe çdoherë u kam rekomanduar kolegëve të mi të bëjnë të njëjtën, sepse kjo është mënyra më e mirë për t’i njohur njerëzit në mjedisin e tyre, që të kuptohen problemet që i kanë ata. Nëse do të rrini gjithmonë në Shkup, nuk do t’i kuptoni këto probleme dhe nuk do të mund ta kuptoni frymën dhe shpirtin e shtetit. Ashtu që ky interaksion me qytetarët është diçka që çdoherë do ta mbaj në mend me kënaqësi të madhe. Gjithashtu e kemi edhe natyrën, e cila është e jashtëzakonshme. Kam udhëtuar në male dhe kam qenë shumë herë në malin Sharr, po ashtu edhe në anën e Mavrovës. Unë gjithashtu sinqerisht shpresoj se shteti do ta gjejë rrugën për t’ia dalë që të realizojë synimin e vet për t’u anëtarësuar në BE. Për disa muaj unë do të pensionohem dhe atë që dua të bëj është që të punoj vullnetarisht në shoqërinë civile, duke u fokusuar në çështjen e pajtimit në Ballkan. Kështu që shpresoj që viteve të ardhshme të vij këtu si pensionist.