"Garancia është se në grupin e regjistruesve do të ketë shqiptarë, konform ligjit, konform strukturës së popullatës si ka qenë në vitin 2002-2003. Krahas Entit statistikor, Qeveria ka ngritur edhe një Komision që do të ndjekë regjistrimin. Në atë komision ka shqiptarë. Zëvendësi i kryetarit të Komisionit për regjistrim është shqiptar dhe adekuat me numrin e atyre, të cilët duhet të implementojnë në praktikë, të ndihmojnë regjistrimin adekuat të politikës së Qeverisë", thotë zëvendëskryeministri Musa Xhaferi, në intervistën ekskluzive për gazetën "KOHA"

Intervistoi: Besim Iljazi

Zëvendëskryeministri përgjegjës për implementimin e Marrëveshjes së Ohrit, Musa Xhaferi, në intervistën për gazetën "KOHA" flet për zhvillimet e fundit në Veri të Kosovës dhe bashkëpunimin me këtë shtet fqinj. Ai flet hapur edhe për procesin e regjistrimit, kundërshtimet e opiztës për këtë proces. Gjithashtu, Zëvendëskryeministri Xhaferi flet për domethënien që ka MO për Maqedoninë, partneritetit me VMRO-në, ndarjen e buxhetit dhe çështje të tjera...

Z. Zëvendëskryeministër, javën e kaluar keni qëndruar në Kosovë, ku u takuat me krerët më të lartë atje. Ripërsëritët qëndrimin kundër ndarjes, duke përmendur edhe pasojat për vendet tjera fqinje, përfshirë edhe Maqedoninë. Duke patur parasysh zhvillimet e fundit, a mund të ketë një degjenerim të situatës atje?

M.Xhaferi: Nëse i referohemi shembullit të Bosnjës, ku në fakt kishte një gjenocid dhe pastrim të paparë, ku pati shumë viktima dhe shumë dëme, dhe përsëri patëm vetëm një ndarje të brendshme, do të ishte me të vërtetë çmenduri dhe aventurë shumë e rrezikshme nëse dikush do të mendojë se ka mbetur diçka për tu ndarë në Kosovë, duke e ditur se në atë territor aq të ngushtë jetojnë pak a shumë rreth 2 milionë banorë. Kosova këto kufi i ka të natyrshëm edhe sipas kritereve të ish- Jugosllavisë.

Pastaj, hapja e tillë, do të hidhte në ujë të gjitha ato përpjekje, që faktori ndërkombëtar i ka bërë dhe ka investuar që t'i stabilizojë kufijtë e ish republikave jugosllave dhe hapja, gjegjësisht shtrimi i asaj mundësie, do të ngjallte shumë apetite, dhe të gjithë do të rishqyrtonin agjendat e tyre nacionale, të popujve që ishin në Jugosllavi, dhe këtu padyshim më të dëmtuarit kanë dalë shqiptarët. Është legjitime që pastaj shqiptarët të kërkojnë hisen e vet.

Vitet e fundit janë avancuar raportet politike me Kosovën, mirëpo ka munguar bashkëpunimi ekonomik. Zhvillimet e fundit me masat reciproke të Kosovës ndaj Serbisë, kanë imponuar përparimin e raporteve ekonomike. Si mund të përshpejtohet bashkëpunimi ekonomik mes Maqedonisë dhe Kosovës?

M.Xhaferi: Së pari duhet ta kemi të qartë se shpallja e pavarësisë dhe pastaj pranimi i pavarësisë së Republikës së Kosovës nga ana e Republikës së Maqedonisë, dhe në fazën e dytë lidhja e marrëdhënieve diplomatike që ndodhi, ishte kushti për të filluar bashkëpunimi në të gjitha sferat. Dhe në mënyrë të kënaqshme, përpjekje janë bërë që të gjitha memorandumet, format sipas ligjeve ndërkombëtare dhe bilaterale që janë në përfundim e sipër të implementohen. Madje, në disa sfera ka filluar bashkëpunimi konkret praktik.

Këtu ishte edhe Ministri i Transportit dhe Lidhjeve të Komunikacionit për të nënshkruar marrëveshjen për transport hekurudhor, për transport të udhëtarëve, që është e nevojshme për ato formalitete. Ka patur takime në sferën e ekonomisë. Ka shumë punë që duhet bërë sa i përket sferës së drejtësisë, dhe dikasteret në ministritë përkatëse punojnë në atë drejtim ekipet. Do të thotë se pritet një dinamikë më e madhe, dhe ajo do të jep rezultate në të ardhmen për bashkëpunimin mes Kosovës dhe Maqedonisë në të gjitha sferat, për arsye se janë fqinjë të parë dhe kanë edhe traditë bashkëpunimi sepse kanë qenë shumë afër gjeografikisht edhe në ish-Jugosllavi. Këtu do të kërkohet të rregullohet një infrastrukturë më e mirë, më adekuate, për një këmbim ekonomik më të favorshëm. Përndryshe ne jemi të vetëdijshëm se lidhjet rrugore dhe hekurudhore janë shumë të dobëta.

Z. Xhaferi, regjistrimi i popullsisë është objekt debati me shumë kundërthënie. Ai nga partitë opozitare shihet me dyshim. Cilat sipas Jush janë garancitë se do të kemi regjistrim transparent?

M.Xhaferi:Shumë dakord. Është një prej aksioneve nacionale shtetërore që ndodhë në çdo shtet të organizuar që në çdo 10 vite të bëhet regjistrimi i popullatës, pasurisë, amvisërive dhe ato të dhëna statistikore u shërbejnë të gjitha institucioneve për të ndërtuar politikat, strategjitë zhvillimore në të ardhmen, dhe për të ndjekë dinamikën e lëvizjeve demokratike të popullatës nga pjesët rurale në ato urbane, nga vendi në vendet e tjera të Evropës, për shkak të lëvizjeve të lira, dhe një rast i mirë që institucionet tona të dëshmohen se kanë kapacitet për ta administruar atë proces me interes të madh. Këtu ndeshemi me atë mirëbesimin e qytetarëve ndaj institucioneve, gjegjësisht të shqiptarëve sa besojnë te institucionet, që është një proces jo i lehtë, që kërkon dëshmi ndoshta edhe të dyfishta që të kthehet, të ndërtohet lojaliteti, besimi te institucionet, për të krijuar bindjen se do të jetë transparent. Garancia është se në grupin e regjistruesve do të ketë shqiptarë, konform ligjit, konform strukturës së popullatës si ka qenë në vitin 2002-2003. Krahas Entit statistikor, Qeveria ka ngritur edhe një Komision që do të ndjekë regjistrimin. Në atë komision ka shqiptarë.

Zëvendësi i kryetarit të Komisionit për regjistrim është shqiptar dhe adekuat me numrin e atyre, të cilët duhet të implementojnë në praktikë, të ndihmojnë regjistrimin adekuat të politikës së Qeverisë. E potencoj, jo anasjelltas, është Qeveria dhe Parlamenti, gjegjësisht Ligji që ndërton politikat se si do të jetë regjistrimi, dhe janë trupat që emëron Qeveria, siç ka emëruar Komisionin, dhe te ne këtu në këtë rast është demokratik. Kam një bindje se është tepruar nga ana e anëtarëve të Komisionit, sepse ata filluan të imponojnë, të diktojnë me ndihmë të opinionit se si duhet të jetë regjistrimi. Ne si parterë koalicioni kishim kapacitet, mirëkuptim, besim që të krijojmë të gjitha favoret që procesi i regjistrimit të bëhet i besueshëm për qytetarët maqedonas, shqiptarë, turq, boshnjak, vlleh, për të gjithë ato të cilët janë të pranuar në Kushtetutë, të emëruar dhe adekuate e asaj do të jetë edhe struktura e regjistruesve. Nuk ka ideale askund, dhe ato kritere që unë i kërkoj, i kërkon edhe pala tjetër, dhe kështu duhet një optimum, dhe besoj që ka një optimum të rrethanave, si nga aspekti politik, si nga ai organizativ, ashtu edhe nga aspekti i strukturave regjistruese që të presim një regjistrim objektiv dhe sa më pak të jetë e mundur të mos ketë manipulime. Ka një mundësi plus minus dy për qind, nuk e di sa është një standard që tolerohet, pasi nuk mund të ketë precizitet absolut.

Z. Zëvendëskryeministër, lamë pas një muaj përplot aktivitete dhe konferenca kushtuar MO-së. 10 vite pas nënshkrimit, si e vlerësoni ecurinë e implementimit të saj?

M.Xhaferi: Ne bartim funksione politike dhe e para është se kemi përgjegjësi politike se si do të marrin kahe proceset politike, pastaj janë institucionet edhe qendrore edhe lokale që duhet të punojnë për çdo ditë që fryma, mentaliteti, qasja që ofron MO-ja, përmbajtja e saj të implementohet, të funksionojë. Njerëzit së pari duhet të mësohen t'i shohin proceset në frymën e MO-së, që nuk është e lehtë. Kur të fillojnë ta kenë atë qasje, fenomenet, dukuritë, problemet që do të paraqiten, do të duken më të lehta. Ka shembuj mjaft. Për shembull përfaqësimi i drejtë. Po të thuhej në vitin 2002 se do të ketë aq ose kaq administratorë shqiptarë, do të dukej si një revolucion i vogël administrativ.

Pala tjetër do të thoshte se kjo po më rrezikon interesat. E natyrshme, dhe ato gjëra po ndodhin, po të keni parasysh se ne në këtë fazë ndodhën edhe legalizimet, siç ishte ai i USHT-së, institucioneve të tjera, që realisht ishin gjeneratorë të konflikteve dhe krizave. Pastaj rekrutimi dhe përfaqësimi në sferat e sigurisë, polici, mbrojtje, gjyqësi, dogana, në ato shtylla që janë të ndejshme dhe që bartin përgjegjësi më të madhe për funksionimin e shtetit. Kemi një avancim optimal dhe jemi në proces e sipër që vazhdimisht ta përmirësojmë këtë kualitet, që përgjegjës dhe bartës të interesave shtetërore, shoqërore, të jenë edhe shqiptarët. Dhe duke qenë shqiptarët në udhëheqje të institucioneve, pavarësisht se në cilin nivel, te popullata do të krijohet besimi ndaj institucioneve, gjegjësisht siç e quajmë ne lojaliteti, ka munguar lojaliteti dhe ai lojalitet në kuptimin pozitiv ka lëvizur dhe po lëviz për çdo ditë, dhe aty ku paraqiten sfida se diçka nuk lëviz mirë, për atë jemi këtu, kemi atë përgjegjësi që të intervenojmë, që të mos deformohet procesi.

Jemi të vetëdijshëm se nuk mund të shkojë çdo gjë në mënyrë ideale, do të kemi sfida, por patjetër duhet t'i balancojmë që të mos shihen dy komunitetet më të mëdha si rival, si kundërshtarë. Për atë insistohet të ketë kompromis të zgjidhjeve të çështjeve, për atë kërkohet të ketë bashkëqeverisje, për atë kërkohet mirëbesim, për atë kërkohet që të hiqen paragjykimet, për atë kërkohet që për interesa globale shtetërore të ketë unitet, siç është integrimi në NATO dhe BE, si dy çështje madhore, të cilat i bashkojnë të gjitha komunitetet, dhe këtu ka diferenca, dallime. Mirëpo, për të arritur këtu ka disa kritere, dhe një prej kritereve është implementimi, akceptimi i principeve, rregullave, ligjeve, normave që ofron MO nga të gjithë, përndryshe Maqedonia nuk i plotëson kriteret politike, standardet për të hyrë në familjen e NATO-s dhe BE-së këtu nuk ka alternativa, nuk ka rrugë tjera dhe ne jo vetëm në mënyrë deklarative, qofshin ata funksionarë shqiptarë ose maqedonas, por edhe në mënyrë bindëse duhet të punojmë se respektojmë a m e n d a m e n t e t kushtetuese, ligjet që vijnë direkt nga MO. Këtu nuk mund të bëjmë kompromise me amendamentet kushtetuese, siç pretendon opozita të hedhë, dhe këtu ka shumë kontradiktë.

Ka zëra brenda shqiptarëve që thonë se MO-ja është e tejkaluar dhe se nevojitet një dokument i ri që do të rregullonte marrëdhëniet shqiptaro-maqedonase. Cili është vlerësimi juaj?

M.Xhaferi: Për një aspekt unë mund ta akceptoj qëndrimin e opozitës- vetë logjika ta thotë se ne jemi opozitarë. Mirëpo, këtu po instalohet një praktikë, për shembull, pa keqkuptim do të përmendi partinë opozitare, që është si parti e vjetër këtu-Partia Demokratike Shqiptare. Ata funksionojnë mbi logjikën e kësaj: Krejt çka bën partia shqiptare në pushtet, duhet ta kritikojmë, ta shajmë, dhe ne nuk do të bëjmë asgjë, nuk do të ofrojmë alternativë, dhe të gjithë ata që na besojnë, kushtimisht ne si PDSH, do e shajnë këtë, do të jenë elektorati jonë, dhe realisht ka një elektorat të tillë, për shumë arsye. Ndoshta është ai fenomeni se ka rezistencë gjithkund ndaj pushtetit dhe e shfrytëzojnë atë, mirëpo kjo së pari po dëshmon në praktikë se si parti nuk e zhvillon, nuk e përparon Partinë Demokratike Shqiptare, dhe nuk do ta përparojë.

Popullata kërkon alternativë nga partitë opozitare, model, se ky model është më i mirë se modeli që promovon qeveria, dhe unë do të luftoj për këtë model. Për shembull, nuk akceptohet dhe nuk do të akceptohet edhe nga popullata shqiptare që votuesit shqiptar ta gjuajnë në ujë komplet MO-në dhe të hyjnë në një fazë të re dhe eventuale se mund të ndërtojnë një marrëveshje të re, e cila nuk ekziston, e cila ishte një spekulim parazg jedhor, që nuk do të tolerohet. Jo për shkak të BDI-së si kundërshtar kritik, por për shkak të popullatës. Është përgjegjësi publike të spekulosh në nivel të atillë se ka një dokument se si do të duket marrëveshja shqiptaro-maqedonase, dhe ai nuk ekziston. Kjo u dëshmua edhe nga ajo që e thanë.

Ata kanë dalë me një dokument gjashtë pikësh...

M.Xhaferi: Ato janë gjashtë kërkesa, nuk është dokument. Dokumenti duhet të paraqet përmbajtjen, formën dhe mekanizmat e instrumentit se si arrihet, si bëhet dhe për sa kohë bëhet. Unë nga përvoja ime kam një bindje, që elektorati shqiptar, shqiptarët kanë avancuar në këtë drejtim, si votues dhe si abstenues gjatë votimeve dhe i kuptojnë këto procese dhe nuk mund të bien në grackat e pamfleteve që nuk bazohen askund. Dhe nuk do të ndodhë.

Është në përgjegjësi dhe në kosto të PDSH-së dhe partive tjera të vendosin se a do të eksperimentojnë me kësi pamfletesh. Për këto dhjetë vite jemi kureshtar të dëgjojmë për një plan-program, fragment le të jetë, që funksionoi dhe që ishte produkt i PDSH përveç kriticizmit, sharjeve, fyerjeve, dhe kështu do ta margjinalizojnë elektoratin. Për këtë nuk ka asnjë dyshim. Dhe do të di të orientohet elektorati, për arsye se çdo votues, çdo familje është përgjegjës se ku e jep votën, se çka do të ndodhë me fatin e tij gjatë katër viteve, dhe aty nuk do të ketë subjektivizëm, do të ketë një përqindje të vogël subjektivizëm, fanatizëm, të votohet mbi baza klanore, por shumica do të votojë nga aty ku ka perspektivë, zgjidhje të problemeve praktike, ku do të ketë rregullim shkollash, rrugicash, edhe pse tingëllojnë banale, ku do të ketë politikë të stipendive për arsim jashtë dhe brenda, ku do të ketë mbrojtje sociale për ata të cilët janë të rrezikuar, ku do të ketë perspektivë evropiane, pajtim, jo përçarje, ku do të ketë bashkëpunim me frymë të re në mes Maqedonisë, Kosovës, Shqipërisë, Bullgarisë, Greqisë dhe Serbisë, dhe jo për ato politika të cilat thirrën në të kaluarën historike për t'i hasmëruar palët.

Z. Xhaferi në fillim të mandatit të përbërjes së tanishme qeveritare u zgjidhën rastet e Hagës, avancimi i gjuhës dhe flamuri, probleme që për një kohë rëndonin marrëdhëniet ndëretnike. Ka mbetur pa u zgjidhur statusi i familjeve të dëshmorëve. Cilat janë hapat e ardhshëm në agjendën e Qeverisë?

M.Xhaferi: Shumë dakord, praktika e ndërtimeve të koalicioneve po ndryshon, duke filluar nga ajo që të ketë programe të harmonizuara, të shkruara. Kjo u shërben të dy palëve, që të mos ketë debate konfliktuoze. Dhe këtë praktikë VMRO-DPMNE dhe BDI në këtë mandat që në fillim e promovojnë dhe e kanë instaluar. Unë jam shumë i sigurt se kjo do të jetë, që do të shërbejë shumë, do të ketë më pak kokëçarje mes partnerëve, do të ketë më shumë avancim të proceseve, më shumë punë praktike dhe për të dëshmuar këtë mirëbesim, pas tre a katër vitesh bashkëqeverisje, ne arritëm të përballojmë tema më të nxehta që provokojnë raporte ndëretnike, siç është interpretimi autentik i Ligjit për amnisti, dhe ai po jep rezultate. Ne duhet të jemi shumë më serioz ndaj këtij procesi, me gjitha ato emocione dhe dhimbje, pavarësisht se kush i ka.

Duhet të jetë politika e përgjithshme ajo që do t'i mbyllë këto çështje, ti pastrojë, dhe ne do të jemi vetë dëshmitarë që do të relaksojë shumë situatën dhe pastaj konform MO-së dhe standardeve, ne jemi në një fazë të avancimit të vazhdueshëm të përdorimit të gjuhës shqipe duke ndërtuar kapacitete, opinion pozitiv, duke i larguar nga skena ato paragjykime, rezistenca, që i trashëgojmë nga e kaluara kundër kulturave dhe gjuhëve. Jam optimist se në të ardhmen do të kemi situata më të favorshme, do të ketë më shumë hapësirë në përdorimin e gjuhës shqipe dhe do të kemi situatë ku do të kemi një tolerancë demokratike të bashkëjetesës së gjuhëve, siç ndodhë në shumë vende të Evropës, në vet Evropën.

Ky është një koncept evropian, dhe ne mund të vonohemi por nuk i shmangemi dot. Përdorimi i flamurit kombëtar që është një simbol kombëtar e jo shtetëror, këtu mos të kemi përzierje, është i rregulluar me ligj. Fatkeqësisht, deformimi që iu bë ligjit, kur BDI ishte në opozitë, shkaktoi një gjendje jo të këndshme dhe ajo filloi të bëhet e rrezikshme, se ne kishim një gjendje vakum ku mund të tejkaloheshin kompetencat edhe në kufizim ndaj përdorimit të flamurit kombëtar edhe në përdorim, dhe ajo çështje u rregullua. Për të dërguar një porosi te opinioni dhe votuesi, ne respektojmë që partneri i koalicionit të pranojë që këto çështje t'i kalojë akoma pa u votuar Qeveria, dhe kjo do t'i shërbejë mirëbesimit. Ka edhe çështje shumë të tjera që janë në program, që në vitin 2011, në këtë vjeshtë, duhet të implementohen, duhet të futen në procedurë, për t'i lënë pas si çështje historike, çështje të cilat edhe e kanë lodhur Maqedoninë.

A aludoni në statusin e dëshmorëve?

M.Xhaferi: Se më iku nga mendja gjatë bisedës. Faktikisht, të gjithë invalidët e luftës së vitit 2001, familjarët e dëshmorëve dhe të tjerët duhet të trajtohen nga shteti, për shkak se janë qytetarë të këtij vendi, për arsye se ai kapitull është mbyllur ndryshe. Përderisa ne arrijmë nivelin që të amnistojmë të gjitha palët, ato palë nuk mund të jenë të hendikepuara për arsye se kanë pësuar më direkt dhe jo si të tjerët indirekt nga konflikti, dhe ne do ta zgjidhim atë çështje, edhe pse, shumë ish ushtarë dhe shumë ish bartës të këtij procesi lufte dhe konflikti, janë pjesë e institucioneve, duke filluar nga ministrat, deputetë, kryetarë komunash, këshilltar komunal, drejtues institucionesh, punëtorë administrate, diplomatë, dhe kjo është ai akceptim në kuadër të institucioneve.

Ka mbetur aspekti social, material, që duhet të ndihmojë shteti, kanë mbetur fëmijët e atyre familjeve të dëshmorëve, të cilët do të ndihmohen që ato të mund të shkollohen, që për shkak të gjendjes sociale dhe materiale nuk i kanë mundësitë, do të jenë të favorizuar, të ndihmuar, do tu ofrohen vende pune atyre të cilët do të kenë nevojë, do t'u ofrohet ndoshta edhe përgatitje profesionale që të mund të jenë edhe konkurrent në treg, dhe me këtë rast do të kisha apeluar që mos të përdoret politikisht, për pikë politike nga asnjë grup, ajo kategori e cila ka pësuar më së shumti, sepse çdoherë që ne i hapim ato tema, unë jam i vetëdijshëm se ato kanë emocione të ndjeshme dhe me siguri mund të na keqkuptojnë. Menjëherë do të mendojnë se ne po i përdorim për kapital politik. BDI nuk do ta konsumojë politikisht, për arsye se etika nuk na lejon, dhe këtu nuk kemi dilema. Ne këtë çështje do ta akomodojmë në mënyrë meritore në kuadër të sistemit.

Z. Xhaferi, të ndalemi pak te shpërndarja e drejtë e buxhetit. Sikur fitohet përshtypja, kushtimisht thënë, se për vendbanimet shqiptare dedikohen mjete vetëm për përpilimin e projekteve, kurse te ato maqedonase brenda natës ndahen mjetet dhe fillojnë ndërtimet?

M.Xhaferi: Ju e thoni shumë mirë, kushtimisht. Rrugët qofshin edhe lokale, mos të them regjionale, nuk mund të ndahen në baza etnike. Ka raste ku nuk mund të ndahen as shkollat, e mos të flasim për infrastrukturën universitare. Pastaj ka objekte, spitalet dhe objektet tjera publike që janë në përdorim të qytetarëve, pastaj Maqedonia, përveç se ka 84 komuna, ka edhe regjionet e veta, të cilat janë kushtimisht me struktura etnike, por janë edhe të përziera.

Për shembull, rajoni veri-perëndimor, gjegjësisht Kumanovë- Likovë, është një regjion që sipas parametrave të deritanishme është më i varfër. Pastaj është Pollogu, pastaj është pjesa Maqedonisë qendrore, ku është Velesi, Kavadari etj, pastaj ajo pjesa juglindore dhe lindore, Pellagonia, pjesa jugperëndimore, faktikisht edhe me ligj edhe me politikë qeveritare ka një politikë, do të thotë avancohet politika e zhvillimit të barabartë të regjioneve. Që këto dilema fillojnë të balancohen, sa i përket aspektit politik. Sa i përket aspektit të shpërndarjes të buxhetit dhe fondeve publike është një konkurrencë normale, si në çdo shtet, këtu ndoshta pak më e theksuar, për shkak të së kaluarës, e cila nuk duhet të ndodhë që të teprohet pa argumente në mediume. Unë e përcjellë edhe opozita, qoftë PDSH qoftë Rilindja Demokratike e keqpërdorin.

Ajo nuk do të zgjasë shumë. Publiku nuk mund të dëgjojë vetëm fjalë, por do të kërkojë argumente. Projektet të cilat janë në programin qeveritar do të jenë edhe në buxhet, sepse ato programe qeveritare duhet të financohen, dhe shpërndarja e buxhetit do të bëhet adekuat projekteve, dhe aty do të ketë dhe ka projekte të cilat këto regjione ku shqiptarët i banojnë me shumicë do të jenë të favorizuara, qofshin ato rrugë nacionale, rrugë regjionale apo lokale, qofshin objekte nacionale, lokale ose komunale.

Ato që do të ndikojnë në zhvillimin e dinamikës do të jenë rrugët (autostradat) që duhet të lidhin Kosovën, mendoj Bllacën me Shkupin, ato që do të lidhin Gostivarin me Qafën e Thanës duke përshkuar Kërçovën, Ohrin, Strugën, të cilat do të dinamizojnë transport dhe zhvillim ekonomik, pastaj do të vijë, që është infrastrukturë më e rëndë, lidhjet hekurudhore, dhe këto janë sfida të mëdha që ne duhet t'i thyejmë barrikadat që ish sistemi i ka mbajtur. Ne duhet të vetëdijesohemi se Maqedonia nuk ka transport hekurudhor as me Bullgari as me Shqipërinë, gjë që nuk duhet të ndodhë në Evropë, dhe ne jemi prapa. Për atë arsye nuk ka këmbim të mallrave sepse kostoja është shumë e lartë, sepse as transporti rrugor dhe as ai hekurudhor nuk i plotësojnë kushtet minimale, siç ndodhë edhe në Kosovë , siç ndodhë edhe me Bullgarinë. Mund të jetë pak më e favorshme ajo me Serbinë, por edhe ajo nuk është në mënyrë të kënaqshme. Tash në Kumanovë- Tabanovc është lëshuar një pjesë e autostradës, por ka edhe shumë punë edhe në kuadër të programit partiak por edhe të atij qeveritar është ai koncepti që ne me konsensus brenda organit ekzekutiv do të përpilojmë kornizën buxhetore të vitit 2012 ose kornizën disa vjeçare të programeve afatgjate qeveritare, për të patur një shpërndarje adekuate sipas programeve, sipas projekteve ku për shembull do të ketë raste që mund të shkojnë 40 për qind të investimeve infrastrukturore në regjione shqiptare dhe jo 25.

Do ta themi publikisht, ne nuk do të funksionojmë si opozita e cila thotë unë dua vetëm 25 për qind, për arsye se një pjesë e madhe e buxhetit shkon për rroga dhe kontribute, që janë shpenzime jo investuese. Dhe aty kriteri bëhet sipas të punësuarve, rrogave, sipas shpenzimeve të reprezentacionit, të harxhimeve të karburanteve, politikës së jashtme, ushtrisë etj, dhe nuk mund të kemi një ndarje deri në banalitet. Pastaj diku duhet të jemi edhe autokritik, se sa ne i përmbushim obligimet ndaj komunave. Do ta përjashtoj pushtetin qendror. Ndoshta ende është ai mentaliteti se "përderisa shteti nuk na jep, edhe ne nuk i japim kontributet", do të pajtohem, pavarësisht se është temë e veçantë. Por, ta rishqyrtojmë ne se si i paguajmë kontributet ndaj pushtetit lokal i cili i përdor vet, ndaj komunave të Strugës, Gostivarit, Tetovës, Çairit, Likovës, Zhelinës, aty ku 90 për qind janë shqiptar, dhe ato mjete dedikohen për infrastrukturë komunale, për ndriçim të rrugëve, për rregullim të shkollave. Ku është vetëdija e qytetarit tonë që të dëshmohet se kontributet e pushtetit lokal po i ofron, ja jep tatimet.

Ende nuk ndodhë në mënyrë të kënaqshme. Se si do të ndodhë ndaj tatimeve qendrore, aty është edhe më vështirë. Do të duhet të fillojmë të sillemi ashtu siç kërkohet, që të kemi të drejtë të kërkojmë më shumë, si qytetarë ndaj institucioneve shtetërore, jo vetëm të justifikohemi se ne nuk e marrim hisen tonë.

Gjatë bisedimeve koalicionuese BDI-VMRO në opinion u krijuan pritje të mëdha rreth marrjes së posteve, pastaj sikur pati një zhgënjim të opinionit. A keni pozicion më të fortë tani brenda Qeverisë se sa në mandatin e kaluar?

M.Xhaferi: Unë isha pjesë e grupit i cili negocionte me grupin e VMRODPMNE- së për ndërtim të koalicionit. E pranoj që opozita në rastin konkret, që ka forcë dhe di, blloku maqedonas në krye me LSDM-në, krijoi dhe krijonte vazhdimisht pritje përmes mediave për ta minuar procesin e negocimit dhe koalicionimit, për të irrituar elektoratin shqiptar se gjoja ju nuk do të merrni atë që meritoni. Ta ilustroj me një shembull. Duke ditur se ka një proces gjyqësor ndaj mediumit A1 dhe kompanive të pronarit të A1, nëse kujtoheni pak, vazhdimisht ishte top temë se BDI duhet të udhëheqë me Agjencinë për të Hyra Publike, dhe ky ishte provokim, ky ishte kurthi. E them në mënyrë shumë të vetëdijshme se ishte aq e dukshme që e kishte çdo ditë si temë në media televizive dhe të shkruara. Nga kush vinte? Nënkuptohet, dhe kishte çështje të tjera me të cilat mundoheshin ti shtyjnë në konflikt partnerët e koalicionit që eventualisht të ketë thyerje, që mund të hapet një shans për opozitën maqedonase.

Deri në një farë kufiri ajo është legjitime, por ajo u bë e tejdukshme, dhe ne, të dy palët ishim të vetëdijshëm, edhe VMRO -DPMNE dhe BDI se çka kërkon opozita maqedonase, dhe nuk do të lejonim dhe nuk lejuam të biem në atë kurth. Ne në të ardhmen, pas një viti, mund ta kemi Agjencinë e të hyrave publike, që ne në të ardhmen mund të kemi Kryetarin e parlamentit, kjo do të varet nga politika që do të bëjë VMRODPMNE dhe BDI. Por ne nuk do të luajmë sipas provokimeve të opozitës. Ne jemi aq të vetëdijshëm dhe kemi përvojë, të dyja partitë, që të mos luajmë ashtu, dhe opozita e ka për obligim të na provokojë. Këto ishin motivimet që ndërtonin pritje të mëdha dhe konkretisht tek elektorati shqiptar dhe ndoshta akoma do të insistojnë në atë se ju nuk jeni në mënyrë meritore të trajtuar në koalicion. Më duhet të them se jam i zhgënjyer nga qëndrimet e deputetëve të LSDM të cilët harrojnë se si kanë deklaruar para shumë vitesh, dhe të cilët publiku i njeh si më tolerant, si më vizionarë dhe të cilët deri dje e bartshin flamurin për një bashkëjetesë dhe Maqedoni ndryshe, dhe faktikisht për fat të keq ajo ishte vetëm maskë. Maskat u hoqën, dhe tani jemi në një teren shumë të pastër.(KOHA)